6-сынып · 1-тоқсан · VI–IX ғасырлардағы Қазақстан

Қимақ қағанаты

IX–XI ғасырлар

Қимақ қағанатының негізгі мекені Ертіс өзенінің бойы болды. Аңыз бойынша, қимақ бірлестігі жеті тайпадан құралған. Араб-парсы авторлары қимақтардың қалалары туралы жазған, ал XI ғасырда қағанаттағы билікті қыпшақтар алды.

  1. Мекені

    Қимақтар Ертіс өзенінің орта ағысын мекендеді. Олардың жерлері Алтай мен Тарбағатай тауларына дейін созылды.

  2. Шығуы туралы аңыз

    Парсы тарихшысы Гардизи бір аңызды жазып қалдырған. Онда татар көсемінің ұлы Шад Ертіс бойына келіп қоныстанады, кейін оған жеті тайпа қосылады.

  3. Жеті тайпа

    Қимақ бірлестігіне имі, имақ, татар, байандүр, қыпшақ, ланиқаз, ажлад тайпалары кірді. Ең күшті тайпалардың бірі қыпшақтар болды.

  4. Билік

    Елді қаған басқарды. Қағанның ордасы Имакия қаласы деп аталды.

  5. Қалалары

    XII ғасырдағы араб географы әл-Идриси қимақ жерінде 16 қала болғанын жазды. Бұл қимақтардың тек көшпелі емес, қалалы өмір де сүргенін көрсетеді.

  6. Шаруашылығы мен құлауы

    Қимақтар мал бақты, аң аулады, өзен бойында егін екті. XI ғасырдың басында қыпшақтар күшейіп, билікті өз қолдарына алды.

Қимақ қағанаты
IX–XI ғасырларда Ертіс бойында құрылған түркі тайпаларының мемлекеті.
Тайпалар бірлестігі
Бірнеше тайпаның бір билеушіге бағынып, бірге өмір сүруі.
Имакия
Деректерде аталатын қимақ қағанының ордасы болған қала.

Ертіс бойы, Алтай

6-сынып